در حالی كه مكمل‌های دارویی و غذایی می‌توانند جایگاه خود را داشته باشند، مصرف بیش از حد می‌تواند با عوارض جانبی ناخواسته و حتی خطرناكی همراه باشد.
به گزارش روابط عمومی رادیو سلامت به نقل از ایتینگ ول، محققان می گویند ممكن است با مصرف بیش از حد مكمل ها به كبد خود آسیب برسانید.
كبد سیستم اصلی فیلتر بدن شماست و همچنین مواد مغذی خاصی را ذخیره می‌كند. «ارین پرسون»، متخصص تغذیه و رژیم درمانی، می‌گوید: «از آنجایی كه ویتامین‌های محلول در چربی در كبد ذخیره می‌شوند، مصرف بیش از حد آنها، مانند ویتامین A، به مرور زمان می‌تواند منجر به مشكلات شدید كبدی شود.»
برخلاف ویتامین‌های محلول در آب كه بدن بیشتر آنها را از طریق ادرار دفع می‌كند، ویتامین A اضافی می‌تواند در بدن تجمع یابد. مصرف دوزهای بالای مكمل‌های ویتامین A به مرور زمان می‌تواند باعث مسمومیت و در موارد شدید، آسیب كبدی شود.
برخی مكمل‌های گیاهی نیز می‌توانند باعث آسیب كبدی شوند. این محصولات شامل عصاره چای سبز، آشواگاندا، كاوا و زردچوبه هستند. داشتن بیماری كبدی زمینه‌ای یا مصرف بیش از دوز توصیه شده برخی مكمل‌ها می‌تواند خطر آسیب كبدی را افزایش دهد.
مكمل‌ها می‌توانند به روش‌های معناداری بر بدن تأثیر بگذارند و ممكن است با داروهایی كه قبلاً مصرف می‌كنید تداخل داشته باشند. براساس نوع مكمل و دارو، تداخل می‌تواند باعث كاهش اثربخشی دارو یا افزایش خطر عوارض جانبی شود. برای مثال، مكمل‌های كلسیم و آهن می‌توانند در جذب لووتیروكسین، یك داروی رایج تیروئید، اختلال ایجاد كنند و آن را كم‌اثرتر كنند.
برخی مكمل‌ها همچنین ممكن است بر لخته شدن خون تأثیر بگذارند. به عنوان مثال، سیر، جینكو بیلوبا و روغن ماهی با خونریزی داخلی بالقوه مرتبط بوده‌اند، به خصوص هنگامی كه با رقیق‌كننده‌های خون دارویی مانند وارفارین تركیب شوند.
ممكن است برای بهبود وضعیت تغذیه‌ای خود مكمل مصرف كنید، اما تركیب بیش از حد آنها می‌تواند نتیجه معكوس داشته باشد. پرسون می‌گوید: «مصرف بیش از حد مكمل‌ها به طور همزمان می‌تواند در جذب برخی مواد مغذی در بدن اختلال ایجاد كند.»
پرسون می‌گوید: «به عنوان مثال، هنگام مصرف كلسیم همزمان با آهن، كلسیم ممكن است توانایی جذب آهن را مسدود كند زیرا آنها از طریق مسیرهای یكسانی جذب می‌شوند. به همین دلیل، بهتر است كلسیم و آهن را در زمان‌های جداگانه‌ای از روز مصرف كنید.»
روی (زینك) و مس نیز می‌توانند برای جذب با هم رقابت كنند. «جولی استفانسكی»، متخصص تغذیه و رژیم درمانی، می‌گوید: «ممكن است كسی به طور منظم زینك مصرف كند و فكر كند كه ممكن است به سیستم ایمنی بدنش كمك كند، در حالی كه در واقع می‌تواند باعث عدم تعادل سایر ریزمغذی‌ها شود.»
مكمل‌های زینك بدون نسخه می‌توانند در كوتاه مدت از سیستم ایمنی بدن شما پشتیبانی كنند، اما مصرف دوزهای بالا در طول زمان می‌تواند جذب مس را كاهش داده و به طور بالقوه منجر به كمبود مس شود كه می‌تواند باعث كم‌خونی و مشكلات عصبی شود.
خطر ابتلا به سنگ كلیه می‌تواند افزایش یابد
كلیه‌ها مواد زائد را از جریان خون فیلتر می‌كنند و برخی از مكمل‌ها می‌توانند بر میزان مواد خاصی كه در ادرار باقی می‌مانند تأثیر بگذارند. اگر مستعد ابتلا به سنگ كلیه هستید، لازم است به آنچه مصرف می‌كنید توجه كنید.
«ملانی بتز»، متخصص تغذیه و رژیم درمانی، می‌گوید: «بسیاری از مكمل‌های گیاهی، به ویژه آنهایی كه حاوی دارچین، چغندر، زردچوبه، فلفل سیاه یا اسفناج هستند، می‌توانند حاوی دوزهای بسیار زیادی اگزالات باشند.»
اگر تا به حال سنگ كلیه اگزالات داشته‌اید، در مصرف مكمل‌های حاوی این مواد احتیاط كنید.
بتز می‌گوید: «ویتامین C همچنین می‌تواند تولید اگزالات كبد را افزایش دهد و به طور قابل توجهی سطح اگزالات ادرار و خطر سنگ كلیه اگزالات را بالا ببرد.»
دوزهای بالای مكمل‌های ویتامین C ممكن است خطر سنگ كلیه را در افراد مستعد افزایش دهد، اگرچه این خطر در افراد مختلف متفاوت است.
آیا باید برای سلامتی بهتر مكمل مصرف كنید؟
كارشناسان می‌گویند مكمل‌ها همیشه بهترین مسیر برای سلامتی بهتر نیستند.
بتز می‌گوید: «یك الگوی غذایی متعادل، فعالیت بدنی منظم، خواب كافی و مدیریت استرس باید هدف اصلی شما باشد. و مكمل‌ها می‌توانند در صورت نیاز، به جبران كمبودهای تغذیه‌ای كمك كنند.»
اگر تصور می‌كنید دچار كمبودهای تغذیه‌ای هستید یا ممكن است مصرف یك مكمل خاص برایتان مفید باشد، با یك متخصص تغذیه و پزشك خود درباره انتخاب محصول و دوز مناسب مشورت كنید. مصرف مكمل بدون وجود نیازی مشخص، لزوماً مزیت بیشتری به همراه نخواهد داشت.
